Khi ánh đèn điện ảnh thắp lên trên quê hương Bác
Trong dòng chảy của các hoạt động kỷ niệm 136 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2026), những chương trình văn hóa cộng đồng nếu chỉ dừng lại ở tính hình thức sẽ rất khó tạo được dấu ấn đối với người trẻ. Điều thế hệ học sinh hôm nay cần không chỉ là những bài học lịch sử được nhắc lại, mà là những trải nghiệm có khả năng chạm tới cảm xúc, giúp các em hiểu lịch sử bằng sự rung động thật sự. Có lẽ vì thế mà buổi chiếu phim lưu động do Trung tâm Văn hoá tỉnh Nghệ An phối hợp với Trường THCS Nam Cát, xã Kim Liên tổ chức trong những ngày tháng Năm này mang nhiều ý nghĩa hơn một hoạt động tuyên truyền thông thường.
Bộ phim “Vầng trăng thơ ấu” được lựa chọn trình chiếu không khai thác hình tượng lãnh tụ ở tầm vóc vĩ nhân, mà bắt đầu từ tuổi thơ của cậu bé Nguyễn Sinh Cung lớn lên giữa tình yêu thương gia đình, giữa truyền thống hiếu học của quê hương xứ Nghệ và trong bối cảnh đất nước nhiều biến động đầu thế kỷ XX. Chính lựa chọn ấy tạo ra sự gần gũi đặc biệt với người xem, nhất là các em học sinh đang ngồi dưới mái trường trên chính quê hương của Bác.
Không khí của buổi chiếu diễn ra lặng hơn người ta tưởng. Không có nhiều tiếng cười nói hay những âm thanh huyên náo thường thấy ở những hoạt động ngoại khóa dành cho học sinh. Khi hình ảnh về tuổi thơ của Bác hiện lên trên màn chiếu, nhiều em không rời mắt và chăm chú theo dõi từng khung hình.
Bộ phim “Vầng trăng thơ ấu” được lựa chọn trình chiếu không khai thác hình tượng lãnh tụ ở tầm vóc vĩ nhân, mà bắt đầu từ tuổi thơ của cậu bé Nguyễn Sinh Cung lớn lên giữa tình yêu thương gia đình, giữa truyền thống hiếu học của quê hương xứ Nghệ và trong bối cảnh đất nước nhiều biến động đầu thế kỷ XX. Chính lựa chọn ấy tạo ra sự gần gũi đặc biệt với người xem, nhất là các em học sinh đang ngồi dưới mái trường trên chính quê hương của Bác.
Không khí của buổi chiếu diễn ra lặng hơn người ta tưởng. Không có nhiều tiếng cười nói hay những âm thanh huyên náo thường thấy ở những hoạt động ngoại khóa dành cho học sinh. Khi hình ảnh về tuổi thơ của Bác hiện lên trên màn chiếu, nhiều em không rời mắt và chăm chú theo dõi từng khung hình.
Hình ảnh: Cán bộ, giáo viên, học sinh trường THCS Nam Cát, xã Kim Liên chăm chú xem phim
Đặc biệt, khi bộ phim tái hiện khoảnh khắc bà Hoàng Thị Loan lâm bệnh rồi qua đời trong cảnh nghèo khó, không gian buổi chiếu gần như lặng đi. Dưới ánh sáng hắt ra từ màn chiếu, nhiều học sinh lặng lẽ đưa tay lau nước mắt. Có những tiếng nấc khe khẽ vang lên giữa sân trường khi hình ảnh cậu bé Nguyễn Sinh Cung bất lực trước nỗi đau mất mẹ hiện lên đầy ám ảnh.
Sự xúc động ấy không đơn thuần đến từ một phân cảnh điện ảnh, mà bởi người xem cảm nhận rất rõ rằng phía sau vị lãnh tụ vĩ đại của dân tộc cũng từng là một cậu bé chịu nhiều mất mát, từng lớn lên trong những thiếu thốn và nỗi đau rất con người. Chính những biến cố đầu đời ấy đã hun đúc trong Người lòng thương dân sâu sắc, đức hy sinh và ý chí vượt lên nghịch cảnh.
Có lẽ, với nhiều em học sinh hôm ấy, hình ảnh khiến các em nhớ nhất không phải là một Hồ Chí Minh của những diễn văn lịch sử hay những trang sách lớn lao, mà là ánh mắt của cậu bé Nguyễn Sinh Cung bên người mẹ hiền trong những ngày cuối đời. Một ánh mắt chứa đựng nỗi đau, sự mất mát và cả những mầm thiện lương đã theo Người suốt cuộc đời cách mạng sau này.
Điều khiến bộ phim tạo được chiều sâu cảm xúc không nằm ở kỹ thuật điện ảnh hay những cao trào bi kịch, mà ở cảm giác rất thật về một con người vĩ đại từng bắt đầu từ những điều bình dị nhất. Với học sinh trường Nam Cát, xã Kim Liên, cảm xúc ấy càng trở nên đặc biệt hơn khi nhiều hình ảnh trong phim không hề xa lạ với đời sống các em hôm nay: mái nhà tranh, lối làng, nhịp sống thôn quê xứ Nghệ… Từ sự gần gũi ấy, khoảng cách giữa “lịch sử” và “hiện tại” dường như được xóa nhòa.
Sự xúc động ấy không đơn thuần đến từ một phân cảnh điện ảnh, mà bởi người xem cảm nhận rất rõ rằng phía sau vị lãnh tụ vĩ đại của dân tộc cũng từng là một cậu bé chịu nhiều mất mát, từng lớn lên trong những thiếu thốn và nỗi đau rất con người. Chính những biến cố đầu đời ấy đã hun đúc trong Người lòng thương dân sâu sắc, đức hy sinh và ý chí vượt lên nghịch cảnh.
Có lẽ, với nhiều em học sinh hôm ấy, hình ảnh khiến các em nhớ nhất không phải là một Hồ Chí Minh của những diễn văn lịch sử hay những trang sách lớn lao, mà là ánh mắt của cậu bé Nguyễn Sinh Cung bên người mẹ hiền trong những ngày cuối đời. Một ánh mắt chứa đựng nỗi đau, sự mất mát và cả những mầm thiện lương đã theo Người suốt cuộc đời cách mạng sau này.
Điều khiến bộ phim tạo được chiều sâu cảm xúc không nằm ở kỹ thuật điện ảnh hay những cao trào bi kịch, mà ở cảm giác rất thật về một con người vĩ đại từng bắt đầu từ những điều bình dị nhất. Với học sinh trường Nam Cát, xã Kim Liên, cảm xúc ấy càng trở nên đặc biệt hơn khi nhiều hình ảnh trong phim không hề xa lạ với đời sống các em hôm nay: mái nhà tranh, lối làng, nhịp sống thôn quê xứ Nghệ… Từ sự gần gũi ấy, khoảng cách giữa “lịch sử” và “hiện tại” dường như được xóa nhòa.
Hình ảnh: Không gian trầm lắng và xúc động bao trùm buổi chiếu phim
Trong bối cảnh các giá trị truyền thống đang đứng trước nhiều thách thức từ môi trường truyền thông số và nhịp sống hiện đại, việc đưa điện ảnh lịch sử đến học đường theo hình thức lưu động cho thấy một cách tiếp cận giàu tính nhân văn và hiệu quả. Bởi đôi khi, một bộ phim giàu cảm xúc có sức lay động mạnh hơn nhiều bài diễn văn hay khẩu hiệu tuyên truyền.
Theo dõi học sinh của mình chăm chú trước màn chiếu, thầy Nguyễn Thảo - Hiệu trưởng Trường THCS Nam Cát - chia sẻ rằng điều thầy trân trọng nhất sau buổi chiếu không phải là quy mô của hoạt động, mà là phản ứng cảm xúc rất tự nhiên của học sinh.
“Các em hôm nay được tiếp cận lịch sử bằng hình ảnh, bằng cảm xúc và bằng sự đồng cảm. Khi xem tuổi thơ của Bác trên chính quê hương Người, bài học về đạo đức, ý chí và lòng yêu nước trở nên gần gũi hơn rất nhiều. Tôi thực sự xúc động khi thấy nhiều học sinh bật khóc trước cảnh mất mát của gia đình Bác. Điều đó cho thấy các em không xem bộ phim bằng sự tò mò, mà bằng sự cảm nhận từ trái tim”, thầy Nguyễn Thảo chia sẻ.
Từ góc độ văn hóa, những buổi chiếu phim lưu động như ở Trường THCS Nam Cát cho thấy một giá trị bền vững của nghệ thuật cộng đồng: khả năng kết nối con người với ký ức dân tộc. Giữa thời đại mà phần lớn nội dung giải trí được cá nhân hóa trên màn hình điện thoại, việc hàng trăm học sinh cùng ngồi lại trước một bộ phim lịch sử đã tạo nên một không gian tiếp nhận văn hóa tập thể đầy ý nghĩa.
Ánh sáng từ màn chiếu rồi sẽ khép lại sau buổi tối tháng Năm. Nhưng điều còn ở lại có lẽ là sự lắng đọng trong nhận thức của những học sinh được lớn lên trên quê hương Bác Hồ - rằng từ một miền quê bình dị của xứ Nghệ, bằng ý chí, trí tuệ và lòng yêu nước, một con người đã làm thay đổi vận mệnh của cả dân tộc. Và đôi khi, hành trình giáo dục lòng yêu nước bắt đầu từ chính những xúc động giản dị như thế.
Theo dõi học sinh của mình chăm chú trước màn chiếu, thầy Nguyễn Thảo - Hiệu trưởng Trường THCS Nam Cát - chia sẻ rằng điều thầy trân trọng nhất sau buổi chiếu không phải là quy mô của hoạt động, mà là phản ứng cảm xúc rất tự nhiên của học sinh.
“Các em hôm nay được tiếp cận lịch sử bằng hình ảnh, bằng cảm xúc và bằng sự đồng cảm. Khi xem tuổi thơ của Bác trên chính quê hương Người, bài học về đạo đức, ý chí và lòng yêu nước trở nên gần gũi hơn rất nhiều. Tôi thực sự xúc động khi thấy nhiều học sinh bật khóc trước cảnh mất mát của gia đình Bác. Điều đó cho thấy các em không xem bộ phim bằng sự tò mò, mà bằng sự cảm nhận từ trái tim”, thầy Nguyễn Thảo chia sẻ.
Từ góc độ văn hóa, những buổi chiếu phim lưu động như ở Trường THCS Nam Cát cho thấy một giá trị bền vững của nghệ thuật cộng đồng: khả năng kết nối con người với ký ức dân tộc. Giữa thời đại mà phần lớn nội dung giải trí được cá nhân hóa trên màn hình điện thoại, việc hàng trăm học sinh cùng ngồi lại trước một bộ phim lịch sử đã tạo nên một không gian tiếp nhận văn hóa tập thể đầy ý nghĩa.
Ánh sáng từ màn chiếu rồi sẽ khép lại sau buổi tối tháng Năm. Nhưng điều còn ở lại có lẽ là sự lắng đọng trong nhận thức của những học sinh được lớn lên trên quê hương Bác Hồ - rằng từ một miền quê bình dị của xứ Nghệ, bằng ý chí, trí tuệ và lòng yêu nước, một con người đã làm thay đổi vận mệnh của cả dân tộc. Và đôi khi, hành trình giáo dục lòng yêu nước bắt đầu từ chính những xúc động giản dị như thế.
Tác giả bài viết: Hồng Minh, Trưởng phòng CĐTQ&TL, TTVH tỉnh Nghệ An
Ý kiến bạn đọc
Bạn cần đăng nhập với tư cách là Thành viên chính thức để có thể bình luận
Những tin cũ hơn
Liên kết website
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây